Cousas que facer en Lugo cando non estás morta

Si yo me convirtiera en un pez luna,
tu te convertirías en ola de mar o en alga,
y si quieres algo muy lejano porque no desees besarme,
tú te convertirías en luna llena,
¡pero en cuchillo!*

De volta a esta anormal normalidade, deixo o traballo de lado un segundo para actualizar a axenda da semana. Sabedores das miñas paixóns máis ocultas, non vos extrañará que destaque o encontro coa defensora dos dereitos humanos colombiana Leonora Castaño, a representación da Bombilla Máxica de Teatro do Atlántico, a presentación do catálogo Letra Viva (colaboración do Concello con Palimoco para difundir a figura dos homenaxeados no Día das Letras) e a apertura do XIV Festival Internacional de Teatro Universitario.

O Festival é un dos acontecementos teatrais do ano e eu, lamentablemente, non o vou poder aproveitar. A todo non se pode estar, xa mo ten dito meu pai mil veces, e eu a semana que vén andarei sachando noutras leiras. Pero os que estades en Valado City do 30 de marzo ao 7 de abril non deberiades deixalo pasar. Sobre todo, se me permitides o consello, a adaptación de Paloma Lugilde de O Público de Lorca (o domingo 30, ás 22h, no Gustavo Freire) e 84, unha adaptación de Fernando Dacosta do 1984 e Orwell (o 1 de abril, ás 20.30h, tamén no Gustavo Freire). Claro que eu son fan confesa da unha e máis do outro, discípulos os dous da escola Sarabeliana, pero... que perdedes por probar?

Tamén hai outras cousiñas, claro:

Luns, 24 de marzo
A partir das 21h, reunión do grupo local de Amnistía Internacional.

Martes, 25 de marzo
Ás 20.30h, A Bombilla Máxica de Teatro do Atlántico, no Gustavo Freire.

Mércores, 26 de marzo
A partir das 20h, presentación do catálogo Letra Viva 2007: Caracola Perdida no Courel, na Galería Sargadelos. Organizado por Palimoco Teatro, contará coa presenza de Darío Xohán Cabana para falar de Xosé María Álvarez Blázquez.
Ás 20.30h, no clube impulsado por lectura de Implicadas no Desenvolvemento e Kandaharia falarán de A Voda, de Carson McCullers, na Cova da Terra.
Ás 23h, jam session de Rock & Blues no Clavicémbalo.

Xoves, 27 de marzo
Ás 19h, David Méndez e Fátima ofrecen contos e maxia na biblioteca municipal Parque da Milagrosa.
Ás 20h, Das Experiment na Cova da Terra.
Ás 20h, O pazo das musas no Museo Provincial.
Ás 21h, actuación de El Pararrayos, en Maxisterio, dentro dos concertos Lubicán que organiza Lugo Cultural para o cuarto xoves de cada mes.
Ás 23h, Natan no Clavicémbalo.

Venres, 28 de marzo
Ás 20h, a presidenta da Asociación Nacional de Mujeres Campesinas, Indígenas y Negras de Colombia (Anmucic), Leonora Castaño, falará da situación dos defensores dos Dereitos Humanos neste país latinoamericano, no salón de actos da biblioteca provincial.
Ás 23h, Flowklórikos no Clavicémbalo.

Sábado, 29 de marzo
Ás 12h, a terceira das 75 festas (programa en pdf) para celebrar o 75 Aniversario do Museo provincial.
Ás 23h, o tango de Tangata, no Clavicémbalo.

Domingo, 30 de marzo
A partir das 12h, itinerario de mulleres entre o parque Rosalía de Castro e o museo provincial.
Ás 12h, cuarta das 75 festas (programa en pdf) para celebrar o 75 Aniversario do Museo provincial.
Ás 22h, no Gustavo Freire, comeza o XIV Festival Internacional de Teatro Universitario Campus de Lugo con El Público de Federico García Lorca, en adaptación de Paloma Lugilde.

Exposicións
Manuel Monteserín no Museo Provincial, onde tamén hai 80 pezas do escultor Cristino Mallo.
Teatro baixo a area, ata o 26 de marzo na escola Politécnica Superior. Despois, no vestíbulo do Gustavo Freire, ata o 7 de abril.
O traballo invisible das mulleres, na sala de exposicións do Centro Social Uxío Novoneyra, ata o 30 de marzo.
Retrato dun escándalo universal de dereitos humanos. A discriminación e a violencia contra as mulleres, ata o 31 de marzo, na Biblioteca Provincial.
Os xoguetes esquecidos, ata o 6 de abril, na Deputación Provincial.

Multicines
As Termas
Las hermanas Bolena 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
En el punto de mira 23.00 e 01.10 (V e S)
27 vestidos 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Mi monstruo y yo 16.15 e 18.15
10.000 BC 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Pozos de ambición 20.30 e 23:30.
Las crónicas de Spiderwick 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
The Eye 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Horton 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Seda 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)

Centro (antigos Yelmo)
En el punto de mira 18.10
Juno 16.40 (S e D), 18.30 e 20.30
La guerra de Charlie Wilson 22.50 e 00.45 (V e S)
27 vestidos 18.10
10.000 BC 20.30 e 22.50
Cometas en el cielo 20.10, 22.40 e 01.00 (V e S)
Los falsificadores 18.10, 20.30, 22.50 e 01.00 (V e S)
Las crónicas de Spiderwick 16.40 (S e D), 18.30, 20.30, 22.40 e 00.45 (V e S)
El menor de los males 18.10, 20.20, 22.50 e 01.00 (V e S)
Horton 16.40 (S e D), 18.30, 20.20, 22.40 e 00.45 (V e S)

___
*El público de Federico García Lorca.

Árbores que atrapan historias IV

Invádennos as avesedas flairas do teixo,
e os cavorcos do lobo,
e as cerdeiras e as maceiras
abafadas xa polos acivros.
O noso é un sexo derrubado*

Contoume este acivro que atopei o outro día nun curuto de Pedrafita (ao que subira, por certo, mui ben acompañada) a historia dunha poeta de mirada intranquila e verso complexo, que leva toda a vida luitando contra as correntes que tiran dela cara ao fondo da cultura confortable. Luita con máis ganas que medo, arrebolando con forza as súas verdades e as súas mentiras, fachendeando de ser a máis libertaria, a máis rupturista, a máis desconcertante, a máis singular, a máis hermética, a máis radical, a máis reflexiva... a mellor.

A mellor non sei se será, contaba o acivro, pero tenche a madeira máis dura e compacta, excelente para construir obxectos de primeira, e os fruitos máis rechamantes, orixinais e coloridos. O feito de frutificar fóra da súa época engádelle, ademáis, un valor especial, por servir de alimento ás novas especies nunha etapa especialmente dura pola escaseza de recursos. Porén, ten que andar con ollo, advirtiume o acivro con esa súa sabedoría natural, esos mesmos froitos poden ser considerados purgantes e vomitivos por algúns e, cando non, corre o risco de comezar a ser empregada como adorno...

Esto é terrible, concluiu, o peor que lle pode pasar a unha poeta... Acaba con elas ata o punto de deixalas en perigo de extinción, permitíndolles vivir só como especie protexida.
___
* m-Talá. Vigo: Xerais, 2000.

Los desiertos de Atacama son azules*

Los desiertos de atacama no son azules ya ya dime
lo que quieras

Tebinquinche, por Ana López

Naceu en Calama. Era o primeiro de nove irmáns e tivo que traballar a vida toda para alimentar os que viñeron detrás. Nunca lle importou. Quería muitísimo á súa nai, faría calquera cousa por ela e ademáis gustáballe estar ocupado, sentirse útil. Porén, ás veces, fastidiáballe darse conta de que nunca podería chegar a ser alguén.

Alguén importante, enténdase ben.

Aprendeu a ler nos xornais que empregaban para envolver a froita que levaban as mulleres dos enxeñeiros da mina. El nunca quixo entrar ao cobre. Dar daba muitos cartos, sabíao ben, pero esos cartos non os levaban os mineiros sen estudos, senón os homes estudiados que viñan de Santiago. Mentres, os que baixaban ao furado, os que naceran ao seu carón, caían como moscas antes tempo, antes de ver ler os fillos, aínda que fose nos xornais que empregaban para envolver a froita nunha tenda de mala morte.

Cando o irmán máis pequeno comezou a traballar, el decidiu buscar fortuna fóra de Calama. Unha noite, despois de cargar a froita para San Pedro, subiu dun chimpo á camioneta. "Que fas?", preguntoulle o tratante. "Vou con vostede", respondeu.

Traballou dez anos para aquel home, ata que a coñeceu a ela.

Cáterin era o amor da súa vida. Era estranxeira. Atopáraa unha noite estrelada, de muito frío, a carón do lume, no Ayllú, e non lle quitou ollo dende que entrou pola porta. Sabía que non era de San Pedro, porque non a vira nunca. Nos seus 25 anos de vida non sentira medo semellante ao que sentira cando a viu por primeira vez. Se a tivese visto antes, saberíao. Tardou tanto en decidirse a falar con ela que cando se quixo dar conta estaba pagando para irse. Correu tras dela e, cando a alcanzou, á altura da igrexa, contoullo todo, así, nunha soa frase: "Levo toda a vida traballando e non xuntei máis que para unha habitación e un cabalo, pero quérote, quérote tanto que estou seguro de que te vou querer así toda a vida". Ela mirouno de esguello e respondeulle, cun español izado de dúbidas e uns ollos cheos de seguridade, "quero ter tres fillas".

"Por suposto, meu amor, por suposto".

O día que o coñecemos licenciábase a filla máis vella. "Dereito", fachendeaba el, "estudiome dereito". A do medio ía polo camiño, levaba dous anos cursando enxeñería mariña na universidade de Arica, e a máis pequena... "A máis pequena é a princesa da casa, aínda está no instituto pero vai facer algo grande, dígovolo eu, é lista como unha chispa". Foi o noso guía os dous primeiros días de excursións fóra de San Pedro e cando nos preguntou se podía traer a Cáterin á visita das lagoas dixemos enseguida que claro, que faltaría máis, e obligamos ao Pablín a cambiarse voluntariamente para a outra furgoneta da expedición e cederlle o seu posto. "É que é o noso aniversario, saben?", aclarounos a xeito de agradecemento, "mañá hai 25 anos que nos coñecemos".

A Cáterin era unha muller fermosísima, dunha beleza tan encandeante que casi mancaba ao mirala, pero decepcionounos un pouco o seu silenzo. "Para ser o amor da vida dun home que non cala un segundo, a esta gústalle mui pouco falar", bromeu anITA. "Ao mellor é precisamente por iso", contestoulle Eva Luna, "non lle dará tempo". O certo é que era un silenzo estraño, un silenzo tan profundo que nin sequera falaba cos ollos, pero el estaba tan contento por tela alí que conseguiu que deixaramos de lado os nosos comentarios maliciosos para escoitar as súas explicacións cheas de chiscadelas picantes para ela. Á tardiña, díxonos que nos quedaba a mellor experiencia da nosa estadía en Atacama, o anoitecer en Tebinquinche. Preparamos as nosas cámaras e, en canto abriu a porta da furgoneta, saímos disparadas na busca da mellor perspectiva. Foi daquela cando o oimos berrar ás nosas costas.

Ela calara para sempre, deixándoo deserto.

Los desiertos de atacama no son azules porque por
allá no voló el espíritu de J. Cristo que era un perdido

___
* Este é o cuarto capítulo dese proxecto que teño a medias con anITA para marzo. O segundo capítulo xa está no seu blog. O poema que lle dá título é de Raúl Zurita, "El desierto de Atacama (III)", e atoparédelo nos "Desiertos" do Purgatorio (1979)

Cousas que facer en Lugo cando non estás morta

A ilustración da luguesa Noemí López
para Fina Casalderrey atopeina nesa
marabilla que é Prazadasletras

Menda lerenda pasará estes primeiros días currando para poder ir o xoves sen cargo de conciencia recoller o flamenco napolitano a Humidtow para dar xuntas unhas voltas pola metaurbe galaica: tour básico pola capital, Compostela lanuit cos que quededes por aí e queirades apuntarvos, tour básico pola costa da morte con Z., Coruña lanuit con Miss Inercia e con anITA, tour basiquísimo por Ankara e Valado City, Lugo lanuit e tour dominical básico polo monte do interior lugués cun barcelonés afincado en Bruxelas que ven 24 horas de visita... Velaí o meu planazo para estos días de reflexión e recollemento.

Os que quededes por aquí, ademáis das actividades propias da Semana Santa tedes outras posibilidades.

Martes, 18 de marzo
A partir das 21h, reunión do grupo local de Amnistía Internacional

Xoves, 20 de marzo
Ás 10h, inauguración do Museo de Cacabelos no Museo provincial
Ás 23h, Sean Riley & The Slowriders e Vale Tudo no Clavi

Sábado, 22 de marzo
Ás 12h, Cinco historias para unha man, de Spaghetti Títeres. Primeira das 75 festas (programa en pdf) para celebrar o 75 Aniversario do Museo provincial
Ás 23h, noite de hip hop no Clavi

Domingo, 23 de marzo
Ás 12h, Poñendo imaxes para un conto, de Noemí López. Segunda das 75 festas (programa en pdf) para celebrar o 75 Aniversario do Museo provincial

Exposicións
Manuel Monteserín no Museo Provincial, onde tamén hai 80 pezas do escultor Cristino Mallo
Teatro baixo a area, ata o 26 de marzo na escola Politécnica Superior
Retrato dun escándalo universal de dereitos humanos. A discriminación e a violencia contra as mulleres, ata o 31 de marzo, na Biblioteca Provincial
Os xoguetes esquecidos, ata o 6 de abril, na Deputación Provincial

Multicines
As Termas
Astérix en los Juegos Olímpicos 16.10 e 18.15
Las hermanas Bolena 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
En el punto de mira 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
27 vestidos 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Mi monstruo y yo 16.15 e 18.15
10.000 BC 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Pozos de ambición 20.30 e 23:30.
Las crónicas de Spiderwick 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
The Eye 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)

Centro (antigos Yelmo)
En el punto de mira 18.10
Juno 16.40 (S e D), 18.30 e 20.30
La guerra de Charlie Wilson 22.50 e 00.45 (V e S)
27 vestidos 18.10
10.000 BC 20.30 e 22.50
Cometas en el cielo 18.10, 22.40 e 01.00 (V e S)
Los falsificadores 18.10, 20.30, 22.50 e 01.00 (V e S)
Las crónicas de Spiderwick 16.40 (S e D), 18.30, 20.30, 22.40 e 00.45 (V e S)
El menor de los males 18.10, 20.20, 22.50 e 01.00 (V e S)
Horton 16.40 (S e D), 18.30, 20.20, 22.40 e 00.45 (V e S)

Árbores que atrapan historias III

Ay de mí, Llorona Llorona,
Llorona, llévame al río
Tápame con tu rebozo, Llorona
Porque me muero de frio

Versión local dunha lenda común a toda Latinoamérica, a Pucullén chilota é a unha muller que chora eternamente porque lle levaron o fillo do colo sendo mui neno e cuxo pranto eterno é empregado polos mortos para atopar o camiño correcto cara ao alén.

A terceira árbore da nosa serie atopoume onte en Ribeiroland, terra de viño, de auga, de trenes, de reporteiros dicharacheiros, de mulleres lindas que tecen lindos osos, de iratxoak sabios en materia de pokémon e de árbores que lles choran contos tristes ás visitantes descoñecidas.

Esto non ten sentido

O legal... agora é ilegal
O prohibido... xa non é...
Que buscamos?
Vivir o día a día, aí esta o sentido*

Outra das cousas que se pode facer en Valado City cando non estás morta é ir tomar uns viños a Atenas... Ou a Humidtown... Ou a Ankara... Longa vida á meta-urbe galega! Desta volta tocou Atenas, porque os viños foron acompañados dunha serie de delicias gastronómicas e etílicas xentileza da anfitriona.
Todo mui rico e mui abundante, repetimos cando queirades.
Eso si, mellor que sexa fin de semana e aproveitamos para mesturarnos coa fauna local.
____
* Reflexión etílica de gran fondura filosófica anotada na miña axenda por un ateniense habitual do lokal.

Árbores que atrapan historias II

Este é o alcolito dos Pereiro de Bardaos. Mui autóctono non é, xa o sei. Din por aí que veu da Curuña... Pero saber sábevos unhas cantas historias. A min tenme contado unha mui divertida dunha nena estrábica, alérxica, asmática e, o que é peor, revella que cada vrao ía uns meses facer bafos á aldea... O seu non arreglaba nin con bafos de alcolito máxico, pero mal non volo pasou gaveando polas fincas arriba para arrebolarse despois a rolos cara o descoñecido, mal non volo pasou...

Na miña axenda para a semana había unha ausencia imperdoable. Luis Piedrahita trae o sábado día 15, ás 20.30, ao Gustavo Freire o espectáculo de monólogos Dios hizo el mundo en siete días... y se nota, co que anda estes días de paseo por Galicia.



O Piedrahita este parece un tipo curioso. O outro día díxolle a unha xornalista con nome de boa e preguntas de lista unha cousa que me encantou:

Yo pasaba muy desapercibido en clase. Ni el payaso, ni el ingenioso ni nada. Era el normal de la clase, nunca llamé la atención por nada. Había niños mucho más ingeniosos y graciosos que yo, pero luego dedicaron su vida a ser abogados o fontaneros o pilotos de avión, o no sé, a heredar millones, y yo seguí haciendo mis bromas.

Muito me gustaron sempre os enxeñosos da clase. Mágoa que a maioría deles agora sexan avogados. Ou fontaneiros. Ou pilotos de avión. Ou, non sei, herdeiros.

Árbores que atrapan historias

Retomando un vello título que xa no seu momento lle roubara ao atrapacontos por excelencia, subo esta primeira afoto para a serie de árbores que teño, a medias coa anITA, de deberes para marzo. Recollina na estrada que vai do Oural ao Incio, antes do desvío de Bardaos.

Tiñamos un futuro por diante*

Si la vida es muerte entre paréntesis
nacer es la única victoria**

O cemiterio de Poconchile, de Ana López

Na vila todo o mundo sabía que o noso nacemento estaba marcado, que estabamos chamados a sacar ao noso pobo da enfermidade, da pobreza e da submisión. Chegamos á Acapacha co Challaco e as nosas nais non sobreviviron ao parto. Preñadas de sete meses, pasaron a noite preparando a ofrenda, pero nunca puideron levarlle a súa comida, a súa chicha, a súa coca e os seus cigarros á Pachamama. A morte foi o seu pago polo noso nacemento, así o entendeu o Mallku e así o entenderon os seus compañeiros. "A Pachamama é xenerosa, pero non dá nada de balde", oímoslles dicir aos nosos pais con cada novo cabodano.

Non hai outra explicación. Non pode habela.

Fomos criados xuntos. Neno e nena, río e monte, Mallku e T'alla, home e muller. Sempre os dous. Explicáronnos que debiamos estudiar a nosa lingua e a nosa cultura primeiro na nosa vila e despois nas dos arredores. Debiamos coñecernos ben nós mesmos para conseguir despois que os nosos fillos fosen coñecidos polos demáis habitantes da Apacha. Así debía ser e así o fixemos. Erguémonos cada día co primeiro raio do sol e deitámonos cada noite co derradeiro. Falamos con todos os habitantes do val. Escuitamos as súas dúbidas, as súas peticións, os seus consellos. Cultivamos millo, ají, quinoa, pataca e coca. Criamos polos e llamas. Taballamos o seu guano. E a súa lá. Tecémola, tinguímola e unímola nas sete cores da Wiphala. Diriximos, dende que tivemos control das nosas verbas, as cerimonias de culto ao Amaru, ao Mallku e á Pachamama. Finalmente, no décimo aniversario do noso primeiro Challaco, unimos a nosa sangue e a nosa alma, unímonos nós mesmos.

Porén, Malku negounos o froito do noso sangue, o aymara que estaba chamado a xunguir o noso tempo e o noso espazo co tempo e co espazo dos nosos antergos, a levar a nosa mensaxe aos outros habitantes do Acapacha e a traer así a saúde, a riqueza e a liberdade ao noso pobo.

"A Pachamama é xenerosa, pero non dá nada de balde", recordamos nós neste derradeiro aniversario daquela primeira unión, daquel primeiro intento.

Non hai outra explicación. Non pode habela.

Na vila todo o mundo sabía que o noso nacemento estaba marcado, incluso nós mesmos. E hoxe sabemos que tamén o estaba a nosa morte. Tiñamos un futuro por diante e hai cincuenta anos que as nosas nais deixaron dito cal era. Por iso erguemos na nosa casa o Arco, símbolo da semente que morre para producir nova vida e, co noso sacrificio, pedímoslle á Pachamama que poña en marcha o tempo da terra, o tempo que distribúe as estacións, o tempo que fecunda os campos, o tempo que debe curar as dores do noso pobo e fecundar os seus fillos, para que leven a todos os habitantes da Acapacha a nosa mensaxe de paz e liberdade.
___
* Este é o segundo capítulo dun dos proxectos que teño a medias con anITA para este mes de marzo. Neste caso, ameazamos con escribir unha serie de dez relatos por cabeza sobre outras tantas fotos das nosas viaxes austrais (que non astrais). O primeiro capítulo xa o publicou ela no seu blog.
** Verónica Zondek, “De cuerpos abatidos”, en Entre Lagartas (Lom, 1999)

Pois iso

Por aí deben andar os meus votos. Muito me temo que non foron tan útiles como algúns (non todos) cren que deberan ser.
Se cadra, fórono máis.

Cousas que facer en Lugo cando non estás morta

Luns, 10 de marzo
A partir das 20h proxectaránse as imaxes de Contra o muro, na fachada do Museo Provincial
Ás 20.30h, Caixanova trae a La Bohème de Puccini ao Gustavo Freire. A orquestra sinfónica Pleven basearáse na obra de Henri Murger La Vie de Bohème, coa dirección musical de Georgi Notev, a dirección de escena de Alfredo Troisi e a escenografía de La Bottega Fantastica e Alfredo Troisi.

Martes, 11 de marzo
Comeza o IV Curso de Primavera da Facultade de Humanidades de Lugo, que, baixo o título América, América, estará dedicado a este continente, nas súas diversas facetas históricas, sociais e culturais.
A partir das 21.30h, reunión do grupo local de Amnistía Internacional

Mércores, 12 de marzo
A partir das 11h, comeza o XIV Maratón Fotográfico do Campus
Ás 20.30h, Volta e Dalle Teatro presenta Pan. Catro propostas arredor da malla no Gustavo Freire

Xoves, 13 de marzo
Ás 19.30h, Lemming, no salón de actos da facultade de Humanidades
Ás 23h, Triumph of Death Fest I, no Clavicémbalo

Venres, 14 de marzo
Ás 23h, Quique González & La Aristocracia del Barrio no Auditorio Gustavo Freire
Tamén ás 23h, Edu Bighands & Whiskey Tren, no Clavicémbalo

Sábado, 15 de marzo
Ás 20.30, Luis Piedrahita no Gustavo Freire.
Ás 23h, Mielotxin, no Clavicémbalo

Domingo, 16 de marzo
Ás 20.30h, Concerto extraordinario de Semana Santa da Orquestra Filharmónica de Ceske-Budejovice e o Coro de Cámara de Praga, no Círculo das Artes.

Exposicións
Manuel Monteserín no Museo Provincial, onde tamén hai 80 pezas do escultor Cristino Mallo
Teatro baixo a area, ata o 26 de marzo na escola Politécnica Superior
XIII Maratón Fotográfico do Campus, ata o 12 de marzo en Maxisterio
Retrato dun escándalo universal de dereitos humanos. A discriminación e a violencia contra as mulleres, ata o 31 de marzo, na Biblioteca Provincial
Os xoguetes esquecidos, ata o 6 de abril, na Deputación Provincial

Multicines
As Termas
No es país para viejos 20.30 e 23.00
Jumper 16.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Astérix en los Juegos Olímpicos 18.15 e 20.30
Sweeney Todd 17.45
Las hermanas Bolena 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Rise: cazadora de sangre 16.15, 18.15 e 01.10 (V e S)
En el punto de mira 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
27 vestidos 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Blade runner 2007: la historia final 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)
Mi monstruo y yo 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.00 (V e S)
10.000 BC 16.15, 18.15, 20.30, 23.00 e 01.10 (V e S)

Centro (antigos Yelmo)
En el punto de mira 16.45 (V e S), 18.30, 20.30, 22.45 e 01.00 (V e S)
Mortadelo y Filemón. Misión: salvar La Tierra 16.45 (V e S), 18.45 e 20.40
Juno 16.45 (S e D), 18.30, 20.15, 22.45 e 00.45 (V e S)
Jumper 16.45 (S e D) e 18.30
La guerra de Charlie Wilson 20.30, 22.30 e 00.45 (V e S)
El último Justo 22.45 e 00.45 (V e S)
27 vestidos 18.00, 20.15, 22.30 e 01.00 (V e S)
10.000 BC 18.15, 20.30, 22.45 e 01.00 (V e S)
Cometas en el cielo 18.00, 20.15, 22.30 e 00.45 (V e S)

A la sombra de mi sombra...

...me estoy haciendo un sombrero,
sombrero de largas pajas
que he recogido del suelo.

Ando redefiníndome. Ao meu carón, o artista anteriormente coñecido como pikiniño constrúe e destrúe personaxes e casas e traballos e vidas con pasmosa facilidade. A min ultimamente cústame algo máis desfacer os niños nos que me vou acubillando... pero sei que é un paso imprescindible para facer outros cestos cos mesmos bimbios, así que opto por retirarme ao cuartel de inverno e tirar de vellas tácticas, de eficacia mil veces probada, como o sobriñeo, o madriñeo e o mequeo compulsivo, a limpeza xeral da vella habitación na casa petrucial, a lectura practicamente obsesiva dos libros que levo meses acumulando, a selección dos recordos que paga a pena gardar e das fotos e fotos e fotos e fotos e fotos e fotos e fotos e fotos e fotos e máis fotos que paga a pena conservar (aquí me temo que non fun mui selectiva), o tapeo con anecdotario e posterior reflexión, a construcción de listas de Mustdo e, sobre todo, a petición absolutamente descarada e descarnada de consellos vitais.

Acéptanse, precísanse, consellos vitais.

E mecos, muitos mecos.

As 8 claves do meu marzo invernal

O ceo lugués estáme regalando unhas postas de sol im-prezionantes,
que non teñen nada que envexarlle a aqueloutras

1. Sair, alomenos, dúas noites á semana.

2. Escribir, con anITA, unha serie de relatos sobre as fotos das viaxes comúns do 2007.

3. Facer unha reportaxe fotográfica de árbores.

4. Invitar a cear a un home atractivo.

5. Conseguir traballo.

6. Atoparlle un grupo de teatro a anITA na Curuña.

7. Resucitar Emerecindo.

8. Organizar unha CenadeChicas.

Que tiña que hoxe non teño...

...que buscaba xa perdín
estou competindo co tempo
apurando a miña fin

A afoto é parte da miña contribución
a ese proxecto marabilloso que acaba
de ver a luz da man de Besbe

Aquí estou de novo.

Un día menos, dícía aquel velliño que viña pasar as festas ao Oural. Nunca lle puiden preguntar se o dicía por ben ou por mal...

Un mes menos, direivos con toda intención.
E un millón de experiencias máis. Algunhas boas, outras mui boas, outras (as menos e as máis serodias) máis ben malas.

Só sinto non tervos escrito dende alí, antes de que a volta me desnortase, porque agora dame medo non ser quen de atopar o fío para contarvos que é o que tiven na Habana que nunca tuvera, que é o que busco que xa perdín...

Espero que non fora, precisamente, o fío.

Supoño que cando boto tanto tempo sen escribir tremedes de medo, que non de anticipación, ante o que está por chegar. Liñas e liñas de paranoias, pensaredes. E faredes ben. Canto menos tempo teño para escribir máis pensamentos posteables me invaden.

Nestos días quíxenvos falar de como busquei as nosas pegadas por Compostela. De como non as atopei. E de como supuxen que estarían debaixo das dos compostelanos, esa categoría poboacional tan propia desta cidade, composta polos estudantes que ao acabar a carreira atopan traballo ou parella ou as ganas de quedar e quedan. Co paso dos anos, os compostelanos sábeno todo sobre Compostela, a súa cultura e os seus protagonistas. É curioso como os membros deste grupo comezan envexando o nomadismo alleo, que eles chaman cosmopolitismo, e acaban desprezando a ausencia de localismo que leva implícito. E é curioso como o nómada comeza envexando o localismo compostelano e acaba matinando que todo na vida ten os seus máis e os seus menos.
Todo non se pode ter, que di meu pai.

Nestos días tamén vos quixen contar o efecto tranquilizador que ten en min a familia, esa rede de seguridade que tanto botei en falta naquelas carreteiras esteparias. Todo xunco debera ter unha familia como a miña, que o axudara a adquirir flexibilidade á hora de dobrar e forza á hora de volver poñerse en pé.

Unha noite bisbeivos ao oído cantísima ilusión me fixo que me escribira EL. E non debera, porque eu ben sei que non signfica nada. Pero évos así.

Muitas veces afoguei na gorxa as ganas de berrarvos. Unhas, pedindo axuda. Outras, agradecéndovos que ma derades sen pedila.

Finalmente, mándovos esa imaxe, un serán de mazá asada e arroz con leite en Oleiros, que seguiu a un día de meco materno e precedeu unha noite de reencontros en Valado City. En pouco máis de 48 horas marcho para A Habana, levo esta imaxe na retina para volver a ela cando o xunco ande falto de flexibilidade.

Aunque los vientos de la vida soplen fuerte

soy como el junco que se dobla
pero siempre sigue en pie*

Semana horribilísima. Sen durmir. Sen comer. Sen saír. Sen vivir. E total para nada, que é o que máis jode, para sumar críticas atorantes e para cometer, alomenos, unha cagada espectacular. Xogo mil veces ao día coa idea de recuar. Prefiro darme por vencida a seguir así. Pero sei que non podo. Ademáis do muito que lle doia á miña pel endurecida a ferro, esta é unha derrota que afecta a máis xente. Xente na que non confío, que non me ten confianza, pero que deixa a súa propia pel endurecida a ferro neste asunto. Aparco os meus desexos nalgún recuncho das tripas. Recuo de recuar. Recados familiares e obrigas de vello engaden presión e acabo perdendo completamente a paciencia, a fame, o sono e a festa. Cagho-no-mundo. Cambieina por unha tarde de sobriñeo compulsivo, un chute de ibuprofeno e un drama. Síntoo, Besbe e Ghanito. Terá que ser para a próxima. Prometido. Pode ser esta mesma semana, á fin e ao cabo...

Resistiré erguido frente a todo
Me volveré de hierro para endurecer la piel
Y aunque los vientos de la vida soplen fuerte
Soy como el junco que se dobla
pero siempre sigue en pie

* Quen me ía dicir a min que acabaría citando ao Dúo Dinámico. Cousas veredes.

Emerecindo desde Galicia

A foto é de Xaimex. Tén muitas. E mui chulas

Ando dándolle voltas á idea de establecer un campamento provisional aí ao lado para as visitas castelanparlantes.

Teño ganas de escrivirvos a miña crónica, pero fáltanme a ocasión e, sobre todo, o espírito. O tempo pasa, a segunda cita achégase e eu sigo sen ter claro que tal nos foi na primeira. Quizais se trate diso, de non formarse opinión ningunha, de vivir as cousas como chegan, sen pensalas, sen pasalas pola peneira das experiencias alleas, sen o sabido sabido?

Conditions in Fidel Castro's Cuba were not always as bad as this, although people have been subject to food rationing ever since the US economic embargo was imposed in 1962. What really caused Cubans' living standards to plummet was the collapse in 1991 of the Soviet Union, which had bankrolled the country's inefficient economy as a means of irritating Washington. Since 2000, subsidised Soviet oil has been replaced by subsidised Venezuelan oil, as Havana looks to Hugo Chavez to prop up its tottering economy. China, too, has been providing support in the form of trade credits, technology and investment capital. This change in Cuba's fortunes soon led the regime to reassert its economic supremacy. In 2004, US dollar transactions were banned and a 10% tax imposed on dollar-peso conversions. As for the self-employed Cubans who run restaurants in their homes ("paladares") or rent out rooms to tourists, their numbers have fallen dramatically.

Máis
Na BBC
En Juventud Rebelde e Granma
En El País e El Mundo
En Público
No Globo (16.01.08)

Vítima das influenzas

Estou maliña. Dóeme a cabeza. E a garganta. Píngame o nariz. Ando volada. Todo me sabe a virus, ata a auga. Vexo comezar a costa abaixo. Vou caer!

Ou me sobran noites...

...ou me faltan días



Despois dunha finde de farra intensiva e dunha tarde de domingo de sobriñeo post-reis aínda máis intensivo, o día de hoxe foi un absoluto suplicio.
Pagou a pena, advirto.
E Acuruña mellora con cada visita.
Pero unha non está para estes meneos.
Vou ter que poñer algo de orde.

Ser Indíxena en Chile

Foto da manifestación en Santiago pola morte dun mozo mapuche.
Chula, eh. pois de onde saiu esta, hai máis

"Es un hecho lamentable, un hecho condenable, pero un hecho predecible, porque la violencia de la policía y la violencia excesiva del Estado en comunidades indígenas en particular en comunidades mapuches, es un hecho constatado y ampliamente denunciado por organizaciones de derechos humanos a lo largo de la última década. Este es el resultado del silencio y complicidad del actual Gobierno con carabineros", asegurou José Aylwin, avogado e codirector do Observatorio de Dereitos dos Pobos Indíxenas.

Close your eyes and tap your heels three times

Oh, but anyway, Toto, we're home.
Home!
And this is my room, and you're all here.
And I'm not gonna leave here ever,
ever again,
because I love you all, and
- oh, Auntie Em -
there's no place like home!

Adoro findano. Adoro as mensaxes, os correos, as chamadas. Adoro a suavidade da pel das mans da avoa. Adoro falar de madeira co meu avó. Adoro o marisco. E as uvas. Adoro os postres caseiros. Adoro os chourizos frescos. Adoro o moscato spumante. Adoro o tute subastado. Adoro o cine clásico, sobre todo o que alguén baixa para min. Adoro ter repleto o carné de baile. Adoro o viño doce, o LK, os llintonics caseiros e as cervexas de última hora a ritmo de Aretha Franklin. Adoro o café resucitador. Adoro conducir rodeada pola choiva. Adoro falar ata as tantas, ata quedar durmida arrolada pola voz dalguén querido. Adoro que o frío me tense a pel da cara polas mañás.
Adoro estar aquí.

Uno vuelve siempre a los viejos sitios en que amó la vida,
y entonces comprende como están de ausentes las cosas queridas

Atópome con Rodrigo no messenger e poñémonos melancólicos...
Hai un ano estabamos preparando os bocatas de choped para a cea de findano, mentres Rafita-Sevillano e Adri-Madri buscaban uvas a berros (o un coa outra e a outra co un) por todo Río. Compartimos os nosos bocatas con dous chilenos cachondos e divertidos cos que Roberta e eu acabamos escapando da marabunta provocada polo concerto gratuito dos Black Eyed Peas. Dous chilenos que se acabaron convertendo en dúas das persoas máis especiais que me regalou o 2007, xunto con Blair, con anITA e cos matrimonios sureños...
Adoito botar contas en findano, pero hoxe descubrín a división vital de oko e creo que ten toda a razón. A vida son tempos e os tempos, ás veces, non cadran cos do calendario.
O 2005 regaloume aos de Burela, o 2006 aos de Madrid e o 2007 aos chilenos... Porque o meu 2007 rematou en novembro, co prólogo dun 2008 compostelano, cheo de cafés matutinos e comidas marcianas, de noites de jazz e de crises existenciais alleas, de freires a valado city, de matanzas-salas-roxós-chourizos, de viños, de tapas, de LK, de ceas pijas na casa, de partidas nocturnas á consola, de llintonics conversados, de encontros e de reencontros.
O meu 2007 rematou en novembro, co prólogo dun 2008 que promete.

Bo Nadal

Si la soledad te enferma el alma,
si el invierno llega a tu ventana,
no te abandones a la calma , con la herida abierta.
Mejor olvidar y comienza una vida nueva,

Y respira el aire puro, sin el vicio de la duda.
Si un día encuentras la alegría de la vida,
Se feliz,
se feliz,
se feliz,
se feliz...

Facerse maior era isto...

...pero non o imaxinabamos así

A frase, marabillosa, non é miña. É dunha María adicta ao tabaco e ao café de media mañá, que fixo un pacto co diaño e aparenta uns dez anos menos dos que ten. Dez anos que son exactamente os que pasaron dende aquela nosa primeira noche nochera compostelana. Aquela comezou cun botellón multitudinario (para os estándares da época), de gran variedade etílica musical ambiental, e rematou cos Espiche escuitando a Barreiro Rivas, cun sombreiro de bufón (eu, non Barreiro Rivas) na cabeza e cun par de cafés adulterados pola mítica máquina da facultade no estómago. Esta comezou cunha cea superíntima e acabou cunha resaca superchunga, que se me xuntou co traballo e coa seguinte cea superíntima, que se me xuntou coa hora de entrar a traballar e coa (con)seguinte resaca superchunga, que se me vai xuntar, xa o vexo, coa seguinte cea superíntima, etc, etc, etc.
Facerse maior era isto, dime María, pero non o imaxinabamos así.

O primeiro adorno do meu niño
compostelán, un Ictios auténtico!

Son tan así que do único aniversario do que me acordo sempre é do meu. Co de así quería dicir despistada, non egocéntrica. En fin, que hoxe hai 28 anos que pasei frío por primeira vez, e os novos (anque sobradamente coñecidos) compis de traballo e vida xa me arrancaron ben cediño os primeiros sorrisos... Gracias! As celebracións etílicas comezarán, como non podía ser doutro xeito, Cuando llegue la noche, noche que noche nochera e durarán ata que o corpo aguante. Previsiblemente, a cerimonia de clausura dos fastos será o sábado 22 en Lugo.
Estades todos formalmente invitados a unirvos.

O mércores arrastreime ata a aldea coas imaxes da Habana na retina, co estómago do revés e cunha débeda interna dun millón de horas de sono. Hoxe volvín temporalmente á civilización, co estómago aínda (máis) do revés e cunha débeda interna de medio millón de horas de sono, pero ben máis mecada, sobriñeada e relaxada.
Lista para o segundo asalto.

Cada día, ao voltar ao hotel, atopo na miña cama complexos exercicios de papiroflexia textil e notas da "miña camarera". A de onte era tan divertida como sutil:

Hola!
El sol se esconde
nace con la noche la esperanza,
como los ángeles de la guarda
fieles veladores de su bienestar.
Le deseo dulces sueños
y un próspero despertar

Los recuerdos son el mundo más maravilloso que existe;
Ellos vivirán por siempre y nunca morirán

El domingo no trabajo,
es mi día libre.

A que é sutil. Esta mañá deixeille unha propina e unha nota. Cando volvín, estábame esperando no piso de abaixo para bisbearme "gracias".
Eu non souben que contestar.

Y si quieren saber de mi pasado
es preciso decir otra mentira
le dire que llegue de un mundo raro
que no se del dolor
que triunfe en el amor
y que nunca he llorado

Ergueuse cediño, porque se deitara coas pitas enfurruñada co mundo por non poder cambiar o vó para atoparse con La-Seijo no DF, duchouse, tentou (infructuosamente) conectarse, baixou almorzar o derradeiro almorzo americano, subiu lavar os dentes, pechou a maleta, deixou a chave en conserxería e colleu o taxi para o aeroporto. Eran as sete da mañá. O seu vó saía ás nove menos cuarto e quería ter tempo de mirar antes un encargo que lle fixera Belta. Lamentablemente, tropezou cunha fila de catro persoas no mostrador de facturación. Tardou unha hora en saír dalí e cando por fin o fixo xa bordeaba a desesperación. Para acabar de arreglalo, aínda non sabían por qué porta sairía o seu vó, anque o rapaz do mostrador, ao vela tan nerviosa, lle adiantara polo baixo, como se lle estivese contando un segredo misterioso e escuro: "seguramente salga por la nueve, pero yo no le he dicho nada, eh". Agarrada a un cravo ardendo, tirou para a porta nove. De camiño ía mirando en tódolos postiños do aeroporto na busca dunha cruz de cores, que resultou tan posmoderna e esquiva como un cono bendito. Ao chegar á porta nove, tirouse nunha daquelas cadeiras de escai e abriu un libro. Cansa e aínda máis enfurruñada co mundo que a noite anterior, deixouse levar pola historia de Hélène Jans ata que oir o seu nome pola megafonía a troixo de novo a (esta) realidade: "Pasajera Sonia Díaz, favor de presentarse en puerta cinco". Merda. Tanto tempo pasara? Merda. Colleu tódolos seus trebellos e marchou cara a porta cinco. Merda. Está no outro pabellón. Vós internacionais. Merda. Se eu paso primeiro polo DF. Puta merda. Atravesou o pabellón correndo. Pasou polas tendiñas nas que non había cruces posmodernas correndo. Negociou cos do control da policía internacional correndo. Chegou á porta cinco correndo, xusto no momento no que a rapaza da compañía aérea xogaba ansiosa co micrófono mentres dicía: "Pasajera Sonia Díaz, del vuelo Mexicana 936 a Los Ángeles, favor de presentarse en puerta cinco". Nin de coña, pensou ela, por unha milésima de segundo, nin de coña. E correndo entrou no finger, correndo lle amosou á rapaza a tarxeta de embarque e correndo chegou ao único asiento baleiro que quedaba no avión.
Qué carallo, tiña ganas de visitar os Estados Unidos.

Unha boba xigantesca, peluda e babexante

Cantas veces me terei metido cos fans estéricos que acosan aos seus ídolos para decirlles marabillas do enxeño como "eu sei quen es ti"? Cantas? Cantas veces terei fachendeado de non ser mitómana? Cantas? Cantas veces me terán dito que non hai que cuspir para arriba?
Cantas?
...
Onte deixei de coñecer a comunidade galega de Guadalajara por ir ao acto na honra de Álvaro Mutis no que tamén ía estar García Márquez. Ía estar e estivo. E dixo unha frase. Unha.
Menos mal que os fans estéricos coma min nos conformamos con pouco. Co que nos dean, vaia. Menos mal que o noso fanatismo nos leva instintivamente a rexistrar todos os movementos, todos os xestos, todas as reaccións do ídolo... Información fantástica coa que xogamos a completar esa frase e todas as outras frases da súa autoría que levamos debuxadas na caluga. Menos mal que Betancur decidiu que a mellor maneira de conseguir aplausos era ler unhas palabras que Gabo lle dedicara hai anos a Mutis polo seu aniversario:

"[…] a través de la campiña belga, enrarecida por la bruma de octubre y el olor de caca humana de los barbechos recién abandonados, Álvaro había manejado durante más de tres horas, aunque nadie lo crea, en absoluto silencio. De pronto dijo: "País de grandes ciclistas y cazadores". Nunca nos explicó qué quiso decir, pero nos confesó que él lleva dentro un bobo gigantesco, peludo y babeante, que en sus momentos de descuido suelta frases como aquella, aún en las visitas más propias y hasta en los palacios presidenciales, y tiene que mantenerlo a raya mientras escribe, porque se vuelve loco y se sacude y patalea por las ansias de corregirle los libros".

Menos mal que, como era domingo e todos os restaurantes tradicionais mexicanos do estado de Jalisco estaban pechados, fomos cear a un sitio mui estiloso. Tanto, que tamén van premios Nobel de literatura. Menos mal que el-reportero-más-dicharachero de Monforte (e autor da afoto que precede estas liñas) pasou das miñas paranoias. E menos mal que hai unha boba tan xigantesca, tan peluda e tan babexante no meu interior que pode cargar con esta vergonza, porque non sei cómo nin cómo non acabei molestando a un dos tipos que máis admiro no mundo para nada, para non dicir nada, para non facer nada, para deixarme retratar con xesto alucinado antes de sair do bar levitando, como se David Bisbal me tivese cantado ao oído nun programa cutre da tele.

La feria es del pueblo

Cheguei a Guadalajara. Despois de 24 horas de avións, aeroportos, avións, aeroportos, avións e aeroportos, desfixen (por fin) a maleta e recalei nunha cama de tres por tres que daba gloria vela. E catala. O malo foron as sete horas de diferencia, que me ergueron muito antes do imprescindible.
Despois do soño reparador, a miña crónica da primeira xornada de FIL comeza coa busca infructuosa dun adaptador por medio estado de Jalisco, ben acompañada, eso si, polos compañeiros da prensa. Esta busca do santo grial da electrónica retrasou a nosa chegada ata a media mañá e fixo que atoparamos as portas da feria pechadas pola presenza do presidente do goberno Mexicano, Felipe Calderón, no acto de inauguración.
Perdemos o incidente oficial, pero a cambio coñecemos ao manifestante máis culturetas e enxeñoso deste lado do río grande, que nos aliviou a espera ao sol berrando consignas contra o presidente "Felipe, devuélvele las letras al pueblo", "Para qué las quieres, si no sabes leer", "Tu poder emana de nosotros, lo dice la Constitución", "Esto no es político, la feria es del pueblo, siempre lo ha sido y siempre lo será" e para os escritores que o acompañaban na inauguración "Carlos, tengo todos tus libros, estoy contigo... pero ahora tú estás ahí y yo estoy acá", "Carlos (Fuentes), estás cómodo ahí, con el poder? Porque nosotros no estamos cómodos acá", "Carlos, vosotros sois nuestra voz, si os callais vosotros quién hablará por nosotros?"... Pura poesía reivindicativa, vaia. Podédelo oir vós mésmos na crónica de Xía Arias para o Extrarradio da Radio Galega.
E sería casualidade, sería, pero o caso é que foi nesas cando abriron por fin as portas e puidemos entrar en tromba na XXI FIL de Guadalajara, da que se di que é o máis importante encontro editorial de latinoamérica. E é certo que esta feira é da xente. Da xente que espera tres horas ao sol na porta e que enche os corredores, os stands, os actos e, por suposto, as cafeterías. Da xente que aplaude, que pita, que berra as súas filias e as súas fobias e que me fai crer, por un momento, que hai para quen @s escritor@s comparten olimpo cos futbolistas.

Dentro de doce horas parto para México. E en cinco días máis para A Habana.
Esa flor* mítica que dirixe o meu camiño volveu facer das súas e o mesmo día que escribín á Academia para renunciar a esa cousa chamada Segunda Fase púxome diante dos ollos un traballo incríble que só ten un defecto: a data de caducidade.
Non vos conto máis porque o interesante xa volo dixen e porque non teño máis tempo. Levo toda a semana querendo escribirvos o post que debera ir coa foto (o río Sarria ao seu paso por Supena), pero o que non pode ser non pode ser e ademáis é imposible.
A ver que tal andamos de conexión (e de tempo) polo mundo adiante.
Se non, lémonos á volta.

*Nesta ocasión presentouse na figura de Belta.

Seguindo a estela de blogueo de auto-servizo de xornalistiña e o estilo literario de Aída Nizar, anuncio que Emereci busca cuarto ou piso para alugar en Compostela.
Grazas.

A páxina global de Amnistía Internacional
A española
A do grupo de Lugo
En Galicia hai máis grupos

8 Vidas que viviría

Recollo o meme de Opaco que, polo visto, implica:

-Oito cousas a listar, as que sexan.
-Escribir esas 8 cousas no blogue e explicar como vai o meme.
-Seleccionar a 8 persoas para que o sigan e poñelos no blogue.
-Deixar un comentario no blogue conforme foron convidados a xogar e facendo referencia ao propio -post “O meme das 8 cousas”

A ver que tal o fago. Aí van as miñas 7+1 vidas de gata budista:

1. Xornalista de conflicto, sempre perdida por desiertos lejanos y montañas remotas na busca da noticia.

2. Xornalista de proximidade, sempre atenta ao que importa aquí e agora.

3. Antropóloga especializada en culturas precoloniais.

4. Actriz de teatro amateur.

5. Política. Defensora dos dereitos humanos.

6. Novelista.

7. Fotógrafa. Compañeira apaixonada doutro viaxeiro irredento.

8. Filla, irmá, tía, madriña, amiga, compañeira e nai tranquila, estable, coa que sempre se poida contar.

Déixolle o recado a Martina, a Oitxu, a anITA, a Miss Inercia, a Agropen, a Caesares, a Ra e a Riquina. E xa sabedes, contra o vicio de pedir...

Qué te voy a decir

si yo acabo de llegar
si esto es como el mar
quien conoce alguna esquina

que me tengo que inventar
para hacerme pez
empecé por las espinas...

Volvo de Estambul coas mesmas dúbidas cosas que marchei. Traio, eso si, o ánimo máis tranquilo. Sinto o peso da decisión que tome hoxe, neste cruce de camiños, como sentín o das que tomei noutros cruces, noutros momentos, e que me troixeron a este punto.
Que me din conta de que non convén dramatizar, vaia. O que teña que ser será. E será, ademáis, será por algo.
E mentras que me quiten lo bailao, que ten sido bastante: no Sanfroilán con Oitxu, con anITA and Co. e cos de sempre (que houbo un momento que xa parecían os de nunca), polas rúas de Estambul con tres galegos do sur divertidos, culturetas e intelixentes, cunha das asturianas que me regalou a Academia e cos seus amigos e en Barcelona cos do máster, cos do doutoramento e con dúas compañeiras de rutinas ás que botara (e boto) muitirmo de menos.
E mañá en Compostela, con quen teña un oco no carné de baile.

la vida es algo que hay que morder
y en cada boca tiene un sabor
tus huesos no los tapa mi piel
por eso siempre digo que no que no
perdona tengo cosas que hacer
y aún me queda media vida
pa' encontrar la melodía

Voy a parar en el camino
y en lo que dura un cigarrito
voy a pensar en estos años;
todo lo que ha pasado...

Acabou o Sanfroilán e, con el, a noite infinita que comezou o día 4. Unha noite longa, por veces de máis, na que me fun atopando coa maioría da xente que deixei ao pé daquela fonte. Dúas desas persoas hai 24 anos que me coñecen... 24 anos... Cantos erros me viron cometer nese tempo, cantos defectos me coñecen, e aínda teñen corpo para aguantarnos a min e ás miñas neuras. Alucinante.

En el cajón de la memoria
guardo trocitos de la historia;
las páginas que ya han pasado
de un libro inacabado...

Conxugo a longa noite sanfroilanera con mañás resacosas de ribeiro, de tanquerai-sprite e de recordos, cortando e subindo as imaxes da derradeira viaxe sureña, coa intención de preparar a retina para a primeira viaxe europea. Santiago, Barcelona, Roma e Estambul, hai que aproveitar as vantaxes de vivir no hemisferio low cost. Saio este xoves e volvo o 29.

Cantar sabiendo lo que dices.
Es tarde para arrepentirse.
Pensar a veces que no hay nada...
que son sólo cicatrices.

Espero duas cousas desa primeira viaxe norteña. Sumar á etapa de reencontros algunhas das xoias que no seu momento me regalara a Academia e resolver algunhas cuestións que me rondan dende hai tempo. Ando máis desnortada e caótica ca nunca e aspiro a que a cidade dual por excelencia me axude a entender un pouco esta miña identidade.

Es mejor que se pare el tren
y mirar que todo va bien,
que si no, no me entero.

O afillado

Guapirmo, a que si.

O'Pikiniño xa é O'Pekeno

"Cando tu estabas alí eu medrín, ves?", dime acusador mentres lle dá (el so) ao botón do ascensor.
Neste ano comezou a escribir.
Hoxe firmoume o moleskine darriba-enbaixo.
Despois, fíxome unha casiña desas míticas, un cadrado cun triángulo enriba do que sobresae un rectángulo afumado.
"E por donde lle entra a luz a esta casa?", pregúntolle, para facerlle ver que non ten nin fiestras nin porta.
"Neste momento téñena encendida", contéstame el sen inmutarse.

Roubeina no fotolog de tunerilla da miña irmá

Aquí me tedes, de volta en Valado City, babexando cos sobriños. E coa comida. E coa limpeza do aire. E coa prensa (si, coa prensa). Non me chega o romanticismo para babexar coa tele, eso non. E fáltanme muitos cafés por tomar, muitas conversas por ter, muitos paseos por dar...
Acéptanse ideas.